|
SAĞLIK BAKANLIĞI
Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü
SAĞLIK KURULLARINCA VERİLECEK SÜRÜCÜ OLUR RAPORLARININ
DÜZENLENMESİNE ESAS OLAN SAĞLIK MUAYENESİNDE SÜRÜCÜ ADAYLARINDA ARANILACAK
SAĞLIK ŞARTLARI İLE MUAYENELERİNE İLİŞKİN ESASLAR
GÖZ MUAYENESİ
1) Göz muayenesi açısından sürücü belgeleri aşağıda belirtildiği
şekilde iki gruba ayrılır:
Birinci grup: A1, A2, B, F, H
İkinci grup: C, D, E, G
2) Görme Derecesi
a) Birinci grup sürücülerde düzeltmeli veya düzeltmesiz olarak bir
gözün görmesi 2/10 dan aşağı olmamak şartıyla her iki gözün görme toplamı
12/20 olmalıdır.
ÖRNEK:
1 nci Göz 2 nci
Göz
2/10
10/10
3/10
9/10
4/10
8/10
5/10
7/10
6/10
6/10
b) İkinci grup sürücülerde düzeltmeli veya düzeltmesiz olarak bir
gözün görmesi 6/10 ' dan aşağı olmamak şartıyla her iki gözün görme toplamı
16/20 olmalıdır.
3) Görme Düzeltmesi
a) Gözlükle düzeltme kabul edilir. Ancak araç kullanırken sürücü
gözlüğünü takmak zorundadır.
b) Kontakt lens ile düzeltme kabul edilir. Ancak araç kullanırken
kontakt lensin takılması zorunlu- dur.
4) Görme Alanı
a) Santral skotom olmamalıdır.
b) Her iki gözün periferik görme alanları toplamı 140 derece
olmalıdır.
5) Derinlik Duyusu
Normal olmalıdır.
6) Renk Duyusu
Renk duyusu ölçme muayeneleri renkli yün yumaklar veya renkli fener
testleri ile yapılır. Bu testlerde renkleri ayırt edemeyenler mutlak renk
körü kabul edilir. Renk körlüğü olan kişilere sürücü belgesi verilmez.
7) Görme derecesi ne olursa olsun bir gözü olmayanlara sürücü
belgesi verilmez.
8) Görme derecesı ne olursa oIsun gece körlüğü olanlara sürücü
belgesi verilmez.
9) Ptozis- Hemiptozis
a) Görme derecesi ne olursa olsun bir veya iki gözünde tam ptozisi
olanlara sürücü belgesi verilmez.
b) Ameliyatla düzeltilmiş veya ameliyatsız olarak hemiptozisi
olanlarda; üst kapak kenarı primer pozisyonda iken pupillanın üst kenarına
kadar iniyor, fakat pupilla alanını engellemiyorsa ve görme dereceleri
ikinci maddeye uygun ise sürücü belgesi verilir.
10)Diplopi ve paralitik şaşılığı olanlara görme dereceleri ne olursa
olsun sürücü belgesi verilmez.
11) Şaşılığı mevcut olup da binoküler görmesi olan ve görme
dereceleri göz muayenesinin 2 nci maddesindeki şartlara uygun olanlara
sürücü belgesi verilebilir.
12)Afaki
a) Tek veya iki taraflı afak olanlara ikinci grup sürücü belgesi
verilmez.
b)Tek veya iki taraflı afak olanlar ameliyattan 6 ay sonra göz
muayenesinin 2/a bölümündeki görme şartlarına sahip iseler birinci grup
sürücü belgesi verilir.
c) Psödoafaklar,görme dereceleri göz muayenesinin 2 nci bölümündeki
şartlara uygun ise ehliyet alabilirler.
13) Progresif Hastalıklar
Görmeyi zamanla azaltabilecek (katarakt, makula dejenerasyonu,
retinopatiler gibi) hastalıklarda görme durumu göz muayenesinin 2 nci
bölümündeki şartlara uysa dahi bu sürücülerin muayeneleri yılda 1 kez
tekrarlanmalıdır.
İÇ HASTALIKLARI MUAYENESİ
1) DİABETES MELLİTUS
a) Ağır diabetes mellitus vakalarına (diabetik kronik
komplikasyonları örneğin; retinopati nefropati, nöropati gibi gelişmiş
olanlara) sürücü belgesi verilmez
b) Kontrollü diabetlilere, belirli aralıklarla muayene ve tettik
edilmek üzere sürücü belgesi verilebilir
2) GÖĞÜS-KALP ve DAMAR HASTALlKLARI
a) Ağır koroner yetmezliği olanlara sürücü belgesi verilmez.
b) Daha önce miyokard enfarktüsü geçirenlere C, D, E, ve G Sınıfı
Sürücü Belgesi verilmez. B Sınıfı Sürücü Belgesi alanların da ticari araç
kullanamayacağı belgesine işlenir. Miyokard enfarktüsü geçirenlere diğer
sınıf sürücü belgeleri ise, belirli aralıklarla kontrol edilmek şartıyla
verilebilir.
c) Kan basıncı maksiması 250 mmHg ve daha yüksek olanlar ile malign
hipertansiyonlulara kalp atım sayısı çok düşük (dakikada 40'ın altında),
atrioventriküler bloku bulunan ve Hasta Sinüs Sendromu bulunan ve kalıcı
"pacemaker" takılmamış olanlara sürücü belgesi verilmez.
3) ORGAN YETMEZLİKLERİ
a)Hayati öneme haiz organlarında dekompanse yetmezliği olanlara
sürücü belgesi verilmez.
b) Büyük organ nakli geçirmiş olanlara veya kronik böbrek yetmezliği
olup diyaliz tedavisi görenlere, ilgili uzmanının görüşü alınmak suretiyle
sürücü belgesi verilir.
4)LABORATUAR TESTLERİ
Sürücü adaylarınca yapılacak laboratuar testleri doktorun takdirine
bağlıdır.
KULAK- BURUN -BOĞAZ MUAYENESİ
1) İşitme normal olmalıdır. Normal bir kulak, fısıltıyı en az 5
metreden duyar. Bir kulak normal işitiyorsa, diğer kulak fısıltıyı en az
2,5 metreden duymalıdır. (Odyometri ile ölçüm yapılması durumunda, normal
kulak hava yolu eşiği 20 dB'den iyi işitmek üzere, diğer kulaktaki kayıp en
fazla 40 dB olmalıdır.)
2) Bir kulağı normal olup, diğer kulağı işitme cihazından istifade
edenler, B ve F Sınıfı Sürücü Belgesi alabilirler. Bu durumda fısıltı en az
1 metreden duyulmalıdır.
3) İşitme cihazı kullananlar, A1, A2, C, D, E, G Sınıfı Sürücü
Belgesi alamazlar. İşitme cihazı kullandıkları halde, B Sınıfı Sürücü
Belgesi alanların ticari araç kullanamayacakları belgelerine işlenir.
4) Labirent fonksiyonunu bozacak kulak-burun-boğaz hastalığı
bulunanlara, sürücü belgesi verilmez. Bu tip hastalıklara yakalanan veya
kalıcı tipte işitme kaybı tesbit edilen sürücülerin, sürücü belgesi iptal
edilir.
5) B Sınıfı Sürücü Belgesi alıp da ticari araç kullanacaklarda, C,
D, E, G Sınıfı Sürücü Belgesi alacak olanlarda işitrne tam olmalı, ileri
derecede ses kısıklığı, solunum bozukluğu ve ileri derecede konuşma
bozukluğu olmamalıdır.
6) Hiçbir sınıf sürücüde habis ur bulunmamalıdır.
7) E Sınıfı Sürücü Belgesi alacak olanlar ile B Sınıfı Sürücü
Belgesi alacaklardan ticari taşıt kullanacak olanlarda, doğuştan veya
sonradan meydana gelen ileri derecede şekil bozukluğu ve harabiyet
olmamalıdır. B Sınıfı Sürücü Belgesi alıp da bu durumda olanların ticari
araç kullanamayacak- ları belgelerine işlenir.
8) Rudimental auricula ve dış kulak yolu atrezisi olmamalı, eğer 2
ve tek taraflı rudimental auricula ve dış kulak yolu atrezisi bulunanlarda
iletim tip işitme kaybı varsa, ikinci madde ile değerlendirilir.
9) Bedenen ve ruhen sağlam, görme derecesi sürücü belgesi almaya
elverişli olan sağır ve dilsizlere sadece otomobil kullanmak üzere H Sınıfı
Sürücü Belgesi verilebilir. Bunların kullanacağı araçlara, sağır ve dilsiz
olduklarını belirleyen özel işaretler konulması ve yeterince dikiz aynaları
ile araçların donatılması gereklidir.
10) Hastalık tesbit edilenlerin durumu hastalık iyileşinceye kadar
ertelenir. Osteitik ve Kolesteatonlu akıntısı olanlarda durum tedaviden
sonra değerlendirilir.
HARİCİYE MUAYENESİ
1 ) Eklem Hareketleri
a) Vertebra (boyun ve bel) hareketleri:Kişinin baş ve boynunu arkaya
döndürmesini ve bakmasını % 50'den fazla engelleyen boyun vertebra ve boyun
bölgesi hastalıklarında sürücü belgesi verilmez. Lumbal vertebra eğilme ve
dönme hareketlerini % 75'den fazla engelleyen durumlarda da sürücü belgesi
verilmez.
b) Diğer eklem hareketleri: Her iki omuz, dirsek, kalça ve diz
artrodezinde veya fonksiyonel olmayan ankilozlarında sürücü belgesi
verilmez. Ancak simetrik büyük eklemlerin ve aynı taraf diz, kalça, omuz,
dirsek eklemlerinin fonksiyonel ankiloz ve artrodezlerinde ortopedi
uzmanının kanaatı ile H Sınıfı Sürücü Belgesi verilebilir.
c) El eklemleri: Her iki elin baş ve işaret parmaklarının
hareketlerinin % 75'ten fazla kaybında Ortopedi uzmanı kanaatı ile F ve H
Sınıfı Sürücü Belgesi verilebilir. Bundan daha az hareket sınırlılığı yapan
el parmaklarında fonksiyonel durumdaki ankiloz ve artrodezlerde ortopedi
uzmanı kanaatı ile A1, A2, B, F ve H Sınıfı Sürücü Belgesi verilebilir.
Bir eldeki baş ve işaret parmağı dışındaki iki parmaktaki ankilozlarda C,
D, E, G sınıfı dışında sürücü belgesi verilebilir.
2) Ekstremite noksanlığı
a) Bir elin başparmak veya başparmak dışında iki parmak noksanlığı
veya noksan sayılacak şekilde fonksiyon kaybı olanlarda, Ortopedi uzmanının
kanaatı uyarınca A, B ve H sınıfı, her iki el başparmak noksanlığı veya
ileri derecede fonksiyon kaybı olanlara F Sınıfı Sürücü Belgesi verilir.
b) Üst ekstremitenin dışında ekstremite noksanlığı (doğuştan veya
sonradan) halinde Ortopedi uzmanının kanaati uyarınca H Sınıfı Sürücü
Belgesi verilir. Ancak, üst ekstremitenın tek taraflı noksanlığında da
Ortopedi uzmanının kanaatiyle, H Sınıfı Sürücü Belgesi verilebilir.
c) Alt ekstremite diz altı amputasyonlarında protezle fonksiyon
kazananlara B, F, G sınıfı, protezle fonksiyon uyumu iyi olmadığı, Ortopedi
veya Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon uzmanı tarafından özel tertibatlı araç
kullanabilecek durumda olduğu bildirilenlere, H Sınıfı Sürücü Belgesi
verilir.
Bunun dışındaki alt ekstremite noksanlık veya amputasyonlarında, Ortopedi
uzmanı kanaatı uyarınca H Sınıfı Sürücü Belgesi verlir.
3) Kas, Tendon ve Bağ Lezyonları
Kas, tendon ve bağ lezyonları kalça, diz, omuz, diz ve ayak bileği
eklemlerini veya bu eklemleri oluşturan kemik hareketlerini % 50'den az
bozduğu Ortopedi veya Nöroloji uzmanınca belirlenenlere F ve H Sınıfı
Sürücü Belgesi, daha fazla bozukluklarda H Sınıfı Sürücü Belgesi verilir.
a) Bu maddelere uymayan durumlar için, Ortopedi veya Nöroloji
uzmanının vereceği rapora göre işlem yapılır.
b) Her özürlü için kullanılacak özel tertibatlı araç, Ortopedi ile
Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon uzmanının bulunduğu heyetçe tanımlanır.
RUH ve SİNİR HASTALIKLARI MUAYENESİ
A) Sinir Hastalıkları
1) Santral Sinir Sistemi Hastalıkları
Santral Sinir Sistemi ile ilgili geçirilmiş hastalıklara bağlı olarak
ortaya çıkan uzuvların parezi ve paralizileri (kontrol, koordinasyon ve
denge açısından), araç kullanmasını ve trafik güvenliğini engelleyecek
şekilde ileri derecede bozuk olanlara, sürücü belgesi verilmez Hafif
derecede bozukluğu mevcut olanlara, Nöroloji uzmanının kanaatine göre
sürücü belgesiverilebilir.
2) Periferik Sinir Sistemi Hastalıkları
Periferik Sinir Sisteminin etkilenmesi sonucu ortaya çıkan uzuvlarda parezi
ve paraliziler araç kullanmayı ve trafik güvenliğini engelleyecek şekilde
ileri derecede ise sürücü belgesi verilmez. Hafif derecede güçsüzlüğü
varsa, Nöroloji uzmanının kanaatine göre sürücü belgesi verilebilir.
İki ayağı felçli (parapleji), diğer vücut fonksiyonları normal olan
şahıslara H Sınıfı Sürücü Belgesi verilebilir.
3) Epilepsi tesbitinde sürücü belgesi verilmez. Şüpheli durumlarda
klinik gözlem ve EEG tetkiki dikkate alınır.
B) Kas Hastalıkları
Myopati ve progresif muskuler distrofisi olan şahıslara sürücü belgesi
verilmez. Nöroloji uzmanının kanaatine göre hafif vakalara yılda 1 kez
muayene olmak kaydıyla A1, A2, B, F ve H Sınıfı Sürücü Belgesi verilebilir.
C) Ruh Hastalıkları
1) Mental Retardasyon tanısı olanlara sürücü belgesi verilmez.
2) Her türlü demansı (bunaması) olanlara sürücü belgesi verilmez.
3) Halen akut yada kronik her türlü psikotik bozukluğu olanlara
sürücü belgesi verilmez
4) Halen aktif olarak bağımlılık düzeyinde alkol kullananlarla
uyuşturucu madde kullananlara sürücü belgesi verilmez.
5) Ağır derecede davranış bozuklukları ya da dürtü kontrol bozukluğu
olan her türlü nevrotik yada kişilik bozukluğu olanlara sürücü belgesi
verilmez
KONTROL MUAYENESİ
Bu Cetvelin sağlık muayenesinde sürücü adaylarında aranılacak sağlık
şartları ile ilgili hükümlerinde belirtilen sürelerde kontrol muayenesinin
yanısıra, ilgili uzman sürücü adayının sağlık durumunu dikkate alarak
sıklığı 2 ila 10 yıl arasında olma ve aşağıda belirtilen yaşa özel genel
kontrol muayenesinden uzun olmamak üzere ek kontrol muayenesi yükümlülüğü
getirebilir. Bu durum, sağlık kurulu raporunda gerekçesi ile birikte
belirtilir.
Sürücü adayının sağlık durumundan kaynaklanan ve yukarıda belirtilen
kontrol muayenelerinin yanısıra, sağlık durumu kontrol muayenesi
gerektirmeyen sürücülerin;
a) Sürücü belgesi alınan yaştan 50 yaşa kadar 10 yılda bir,
b) 50 yaştan 65 yaşa kadar 5 yılda bir,
c) 65 yaştan sonra her 3 yılda bir,
genel kontrol rnuayenesi yaptırmaları gerekir.
Kontrol muayenesinde sürücü belgesi almaya engel bir hastalık veya durum
tesbit edildiğinde sürücü belgesi iptal edilir.
|